5th International Instructional Technologies & Teacher Education Symposium Logo

Eğitim ve Refah Düzeyi Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Bir Eşbütünleşme Uygulaması;

Atilla Hepkorucu

[email protected], Kastamonu Üniversitesi Taşköprü Meslek Yüksekokulu

Fatih Aydın

[email protected], Kastamonu Üniversitesi Taşköprü Meslek Yüksekokulu

Bir ülkenin ekonomik kalkınması; makroekonomik veriler ile ölçülse de kalkınmayı hızlandıracak en önemli faktörlerden biri de beşeri sermayedir. Beşeri sermayenin en önemli faktörü olarak belirlenen eğitim unsuru; refah seviyesini arttırmaya katkı sağlamaktadır. Ülkemizde ise beşeri sermayenin kalitesi eğitimin daha geniş kitlelere verilmesi ile mümkün olacağı düşünülmektedir. Kalitenin sağlanması, eğitimci sayısı ile alakalıdır. Çalışmada arzu edilen; eğitimin dolaylı çıktılarından biri olan refah düzeyine etkisinin incelenmesidir. Eğitimin geniş kitlelere ulaşması; öğretmen sayısı ile doğru orantılı olduğu kabul edilirse;  öğretmen sayısının artışının toplumdaki refahı arttıracağı düşünülmüştür. Sonuç olarak seçilen öğretmen sayısı ve Gayri Safi Yurtiçi Hasıla değişkenleri sırayla; eğitim ve refah düzeyleri yerine kullanılmıştır. Seçilen zaman aralığı olan 1998-2016 yılları arasında bu değişkenler arasındaki uzun ve kısa dönem ilişkileri incelenmiştir. Öncelikle değişkenlerin Güçlendirilmiş Dickey-Fuller birim kök analizi yapılmış ve birim köke sahip oldukları tespit edilmiştir. Seçilen değişkenler durağandışı olarak kabul edilmiştir. Daha sonra Eşbütünleşme analizi olarak Engle-Granger ve Johansen yöntemleri ile incelenmiş ve değişkenler arasında uzun dönem ilişkisi bulunmuştur. Uzun vadede bu iki değişken arasında bir etkileşim bulunmaktadır. O halde beşeri sermayenin ekonomik kalkınmaya etkisinin artması için eğitimcilere önem verilmelidir. İzleyen kısımda da, değişkenler arasındaki kısa dönem ilişkisi Vektör Hata Düzeltme Modelleri ile incelenmiştir. Bunun yanında ilişkinin daha iyi bir şekilde açıklanabilmesi için Etki-Tepki Fonksiyonları ve Varyans Ayrıştırması yöntemleri uygulanmıştır.

Keywords

Beşeri sermaye, eşbütünleşme analizi, birim kök analizi, vektör hata düzeltme modelleri