5th International Instructional Technologies & Teacher Education Symposium Logo

Nomofobinin Yalnızlık, Sosyal Medya Kullanma Amaçları, Kalınan Yer ve Demografik Değişkenlerle İlişkisi Üzerine Bir İnceleme

Ebru Öztürk

[email protected], Biruni Üniversitesi

Suna Kaymak Özmen

[email protected], Kafkas Üniversitesi

Ahmet Özmen

[email protected], Kafkas Üniversitesi

Hüseyin Özçınar

[email protected], Pamukkale Üniversitesi

İletişim, eğlence ve popüler uygulamaları taşınabilir hale getiren akıllı telefonlar, duygu, bilgi, haber ve fikirlerin her an ve her yerde paylaşılmasını sağlayarak günümüz insanını sadece elektronik cihazlar aracılığıyla iletişim kurabileceğine inandırmıştır. İnsanların adeta bir uzvu haline gelen akıllı telefonlarından ayrı kalmaya dayanamadıklarını ortaya koyan pekçok çalışma vardır. Akıllı telefonları sürekli kontrol etme gereksinimi ve/veya kullanımının, uyku bozukluğu, stres, kaygı, akademik performansın düşmesi, yaşam doyumunu düşürmesi ve fiziksel aktivitenin azalması ile ilişkili olduğunu ortaya koyan pekçok çalışma bulunmaktadır (Thomée, Härenstam ve Hagberg, 2011; Samaha ve Hawi, 2017). Bu çalışmanın amacı ise nomofobi düzeyinin yalnızlık, sosyal medya kullanım amacı ve öğrencilerin kaldığı yer ile ilişkisini incelemektir.

Katılımcılar uygun örneklem seçme yöntemi ile belirlenmiştir. Çalışmaya 360 kadın, 211 erkek toplam 571 öğrenci katılmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde yürütülmüştür. Veriler Sosyal Medya Kullanım Amacı Ölçeği, Yalnızlık Envanteri, Nomofobi Ölçeği ve demografik bilgilere ilişkin soruların yer aldığı bir formun çevrimiçi uygulanması ile elde edilmiştir. Veriler t-testi, ANOVA, korelasyon ve regresyon analizi ile incelenmiştir. Kadınların erkeklere göre nomofobik eğilimlerinin anlamlı olarak daha yüksek olduğu ayrıca cihazdan yoksun kalma ve iletişimi kaybetme alt boyutunda erkeklerden daha yüksek puanlar aldıkları görülmüştür. Kalınan yerin nomofobi üzerinde istatiksel olarak anlamlı bir fark oluşturmadığı görülmüştür.  Sosyal medya kullanım amacı, yalnızlık, yaş, akıllı telefon kullanma süresi ve akademik ortalamanın nomofobiyi yordama gücü çoklu regresyon analizi ile değerlendirilmiştir. Sosyal ağları kullanma amacı ölçeğinin alt faktörlerinden araştırma, iletişimi başlatma, iletişim kurma, içerik paylaşma ve eğlencenin nomofobiyi anlamlı olarak yordadığı anlaşılmıştır. Buna karşın yalnızlık, akademik başarı, telefon kullanma süresi ve sosyal ağları kullanma amacı alt faktörlerinden işbirliği ve iletişimi sürdürmenin nomofobinin anlamlı birer yordayıcısı olmadığı görülmüştür.

Keywords

nomofobi, yalnızlık, sosyal medya kullanma amacı